धेरै कमाइ भएर पनि पैसा बच्दैन भने समस्या आम्दानीमा मात्र हुँदैन, खर्च गर्ने बानीमा पनि हुन्छ। आम्दानी बढाउनु महत्वपूर्ण भए पनि कमाएको पैसा जोगाउन सके मात्रै आर्थिक सुरक्षा बलियो हुन्छ। Fidelity का अनुसार खर्चको निगरानी, स्पष्ट लक्ष्य र नियमित बचतले आर्थिक अनुशासन बनाउन मद्दत गर्छ।

१. कमाइ भएपछि पहिले बचत छुट्याउनुहोस्

महिनाको अन्त्यमा बाँकी रहेको पैसा बचत गर्ने बानीभन्दा आम्दानी प्राप्त हुनेबित्तिकै निश्चित रकम छुट्याउनु प्रभावकारी हुन्छ। बचतलाई अनिवार्य खर्चजस्तै प्राथमिकता दिनु उपयोगी हुन्छ।

२. कहाँ खर्च भइरहेको छ हिसाब राख्नुहोस्

सानो–सानो खर्चले नै महिनाको बजेट बिगार्न सक्छ। खाना, किनमेल, यातायात, मनोरञ्जन र अन्य खर्चको नियमित हिसाब राख्दा अनावश्यक खर्च पहिचान गर्न सजिलो हुन्छ। Fidelity ले बचत सुरु गर्नुअघि आफ्नो आम्दानी र खर्च बुझ्नुपर्ने सुझाव दिएको छ।

३. बचतलाई स्वचालित बनाउनुहोस्

‘बाँकी रहे बचत गर्छु’ भन्दा प्रत्येक महिना निश्चित रकम स्वतः बचत खातामा जाने व्यवस्था गर्नु राम्रो हुन्छ। स्वचालित स्थानान्तरणले बचत गर्न बिर्सने वा खर्चमा पैसा सकिने सम्भावना घटाउँछ।

४. हरेक खर्चलाई आवश्यक र अनावश्यक छुट्याउनुहोस्

सबै खर्च कटौती गर्नुपर्दैन। तर चाहना र आवश्यकता छुट्याउन सक्नुपर्छ। बाहिरको खाना, अनावश्यक सदस्यता, आवेगमा गरिने किनमेलजस्ता खर्च घटाउँदा बचत बढाउन सकिन्छ। Fidelity ले पनि ठूला र नियमित खर्चको समीक्षा गरेर लागत घटाउन सुझाव दिएको छ।

५. आकस्मिक कोष बनाउनुहोस्

अचानक जागिर गुम्दा, घरायसी समस्या आउँदा वा ठूलो अप्रत्याशित खर्च पर्दा ऋण लिन नपरोस् भनेर छुट्टै आकस्मिक कोष उपयोगी हुन्छ। Fidelity ले सुरुवातमा कम्तीमा केही रकम छुट्याएर क्रमशः आवश्यक जीवनयापन खर्चको ३ देखि ६ महिनासम्म पुग्ने कोष बनाउन सुझाव दिएको छ।

६. बचतको स्पष्ट लक्ष्य बनाउनुहोस्

‘पैसा बचाउने’ मात्रै लक्ष्य नराख्नुहोस्। घर किन्न, बच्चाको शिक्षा, आपत्कालीन कोष, अवकाश वा ठूलो खरिदका लागि कति पैसा र कहिलेसम्म चाहिन्छ भन्ने स्पष्ट गर्नुहोस्। निश्चित लक्ष्य हुँदा बचतमा निरन्तरता दिन सजिलो हुन्छ।

७. आम्दानी बढ्दा खर्च पनि नबढाउनुहोस्

तलब वा आम्दानी बढ्नेबित्तिकै जीवनशैली महँगो बनाउने बानीले बचतको फाइदा घटाउन सक्छ। आम्दानी बढ्दा त्यसको केही हिस्सा बचत वा लगानीमा थप्नु आर्थिक रूपमा उपयोगी हुन्छ। Fidelity ले पनि आम्दानी बढेपछि बचत दर बढाउने र दीर्घकालीन लक्ष्यमा ध्यान दिन सुझाव दिएको छ।

स्रोत : Investopedia, Fidelity