स्वास्थ्य क्षेत्रमा प्रविधिको प्रयोगको चर्चा गर्दा प्रायः नयाँ औषधि, रोबोटिक शल्यक्रिया वा महँगा उपकरणको कुरा आउँछ। तर कहिलेकाहीँ विद्यमान उपकरणलाई अझ बुद्धिमान् बनाउने सफ्टवेयरले पनि उपचारको तरिका बदल्न सक्छ।

सिंगापुरको हाइक्युरा मेडिकलले यही सम्भावनालाई व्यवसायमा रूपान्तरण गर्ने प्रयास गरेको छ।

कम्पनीले विकास गरेको कृत्रिम बुद्धिमत्तामा आधारित अल्ट्रासाउन्ड मार्गदर्शन प्रणाली ‘यूएसाइन’ले चिकित्सकलाई मेरुदण्डको सही स्थान पहिचान गर्न र सुई प्रवेश गराउने उपयुक्त बिन्दु तथा दिशा पत्ता लगाउन सहयोग गर्छ।

विशेषगरी प्रसवका क्रममा दिइने एपिड्युरल एनेस्थेसिया र अन्य स्पाइनल प्रक्रियामा यसको प्रयोग लक्षित छ।

यसको व्यावसायिक विशेषता के हो भने अस्पतालले यसको प्रयोग गर्न नयाँ अल्ट्रासाउन्ड मेसिन नै किन्नुपर्दैन। कम्पनीको सफ्टवेयर विद्यमान अल्ट्रासाउन्ड उपकरणसँग जोडेर प्रयोग गर्न सकिने गरी विकास गरिएको छ।

यसले अस्पतालको थप उपकरण खरिद खर्च घटाउने र नयाँ प्रविधि अपनाउन सहज बनाउने सम्भावना राख्छ।

प्रयोगशालाबाट बजारसम्म
हाइक्युराको कथा बुझ्न यसको उत्पादनभन्दा पहिले त्यसको जन्म भएको अनुसन्धानतर्फ फर्किनुपर्छ।

सिंगापुरको केके महिला तथा बाल अस्पतालमा चिकित्सकहरूले प्रसवका क्रममा महिलालाई दिइने स्पाइनल एनेस्थेसियाको प्रक्रियालाई सुरक्षित र प्रभावकारी बनाउने उपाय खोजिरहेका थिए।

परम्परागत विधिमा चिकित्सकले हातले छोएर मेरुदण्डका हड्डी र उपयुक्त स्थान पहिचान गर्थे। त्यसपछि त्यही आधारमा सुई प्रवेश गराइन्थ्यो।

यो विधि धेरै वर्षदेखि प्रयोगमा रहे पनि सबै बिरामीमा समान रूपमा प्रभावकारी हुँदैनथ्यो। विशेषगरी शरीरको तौल बढी भएका महिलामा मेरुदण्डका हड्डी पहिचान गर्न कठिन हुन सक्थ्यो।

यस्तो अवस्थामा चिकित्सकले पटक-पटक प्रयास गर्नुपर्ने सम्भावना रहन्थ्यो। अल्ट्रासाउन्ड प्रयोग गर्ने विकल्प भए पनि त्यसको छवि बुझ्न र सही स्थान पहिचान गर्न विशेष सीप आवश्यक पर्थ्यो।

चिकित्सकअनुसार परिणाम फरक पर्न सक्ने भएकाले यसलाई नियमित अभ्यासमा अपनाउन पनि चुनौती थियो।

अस्पतालका चिकित्सकहरूले यही समस्याको समाधान खोज्न सिंगापुरको नेसनल युनिभर्सिटी अफ सिंगापुर (एनयूएस) सँग सहकार्य गरे।

सन् २०१५ देखि सुरु भएको अनुसन्धानमा अल्ट्रासाउन्ड छविलाई कृत्रिम बुद्धिमत्ताको सहायताले विश्लेषण गरेर मेरुदण्डको उपयुक्त स्थान पहिचान गर्ने प्रविधि विकास गर्ने लक्ष्य राखियो।

यस अनुसन्धानमा एनयूएसका अनुसन्धानकर्ता डा. मा जुनसहित चिकित्सक र इन्जिनियरहरूको टोली संलग्न थियो।

उनीहरूले अल्ट्रासाउन्ड छविको विश्लेषण गर्ने कम्प्युटर प्रविधि र सुई प्रवेश गराउने प्रक्रियालाई मार्गदर्शन गर्ने प्रणाली विकास गर्न थाले।

यसबाट चिकित्सकलाई मेरुदण्डको संरचना बुझ्न र सुई प्रवेश गराउने उपयुक्त स्थान तथा दिशा पहिचान गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको थियो।

अनुसन्धानलाई प्रयोगशालामा सीमित नराखी व्यावसायिक उत्पादनमा लैजानुपर्ने आवश्यकता देखिएपछि डा. मा जुनले एनयूएसमा विद्यावारिधि गरिरहेका केलिन एनजी र लेङ युसोङलाई कम्पनी स्थापना गर्न आमन्त्रण गरे।

त्यसपछि सन् २०१९ मा हाइक्युरा मेडिकल औपचारिक रूपमा स्थापना भयो। यो एनयूएसको अनुसन्धानबाट जन्मिएको स्पिनअफ कम्पनी हो।

कम्पनीकी सहसंस्थापक तथा प्रमुख कार्यकारी अधिकृत डा. केलिन एनजी का लागि यो केवल अनुसन्धानलाई बजारमा लैजाने व्यावसायिक अवसर थिएन। उनको आफ्नै जीवनको अनुभव पनि यससँग जोडिएको थियो।

दोस्रो सन्तान जन्माउने क्रममा एपिड्युरल एनेस्थेसिया लिँदा उनले कठिन अनुभव भोगेकी थिइन्।

सुई सही स्थानमा पुर्‍याउने प्रक्रिया सहज नभएपछि यस्तै समस्या भोग्ने अन्य महिलालाई सहयोग पुग्ने प्रविधि विकास गर्न सकिने विश्वास उनमा बढ्यो।

सन् २०२४ मा प्रकाशित एक अन्तर्वार्तामा एनजीले दोस्रो सन्तान जन्माउँदाको कठिन एपिड्युरल अनुभवले आफूलाई यो प्रविधि अन्य महिलाका लागि उपयोगी हुन सक्ने विश्वास दिलाएको बताएकी छन्।

उनको भनाइमा, स्वास्थ्य क्षेत्रमा प्रभाव पार्ने कुनै नयाँ आविष्कार गर्न सकिन्छ भन्ने सोचले नै आफूलाई अनुसन्धान र उद्यमशीलतातर्फ आकर्षित गरेको थियो।

इन्जिनियरदेखि उद्यमीसम्म

डा. केलिन एनजीको व्यावसायिक यात्रा सुरुदेखि नै स्वास्थ्य प्रविधिमा केन्द्रित थिएन।

उनले विद्युत् इन्जिनियरिङको पृष्ठभूमिबाट आफ्नो करियर सुरु गरेकी थिइन्। हाइक्युरा स्थापना गर्नुअघि उनले माइक्रोन सेमिकन्डक्टर एसियामा इन्जिनियरका रूपमा काम गरिन्।

त्यसपछि सिंगापुरको इन्फोकम विकास प्राधिकरणमा व्यवस्थापकीय जिम्मेवारी सम्हालिन्। अहिले उक्त निकाय इन्फोकम मिडिया डेभलपमेन्ट अथोरिटी (आईएमडीए) का रूपमा परिचित छ।

कर्पोरेट क्षेत्रमा काम गर्दा उनले प्रविधि विकास, परियोजना व्यवस्थापन र संस्थागत सञ्चालनको अनुभव हासिल गरिन्। तर प्रविधिको प्रयोगबाट मानिसको जीवनमा प्रत्यक्ष परिवर्तन ल्याउने चाहना उनमा बढ्दै गयो।

त्यसपछि उनले विद्यावारिधि अध्ययन सुरु गरिन्। उनको उद्देश्य नयाँ प्रविधि आविष्कार गरेर मानिसलाई सहयोग गर्नु थियो।

एनजीका अनुसार आफू उद्यमी बन्ने गुण पहिल्यै पहिचान गरेर कम्पनी स्थापना गर्न निस्केकी थिइनन्।

स्वास्थ्य क्षेत्रमा उपयोगी हुन सक्ने एउटा आविष्कार हात परेपछि त्यसलाई बजारमा पुर्‍याउन कम्पनी स्थापना गर्ने निर्णय गरेकी थिइन्।

उनले आफ्नो उद्यमशील यात्राबारे कुरा गर्दा लगनशीलता, धैर्य र समस्या समाधान गर्ने क्षमतालाई महत्त्व दिएकी छन्। नयाँ कम्पनी सुरु गर्दा बजार, बिक्री, लगानी, नियमन र जनशक्ति व्यवस्थापनजस्ता विषय सिक्नुपर्ने हुन्छ।

विशेषगरी स्वास्थ्य प्रविधिमा उत्पादन विकास गरेर बजारमा पुर्‍याउने प्रक्रिया लामो हुने भएकाले संस्थापकमा धैर्य आवश्यक पर्ने उनको अनुभव छ।

हाइक्युराका सहसंस्थापक लेङ युसोङको भूमिका पनि कम्पनीको प्राविधिक विकास र व्यावसायीकरणमा महत्त्वपूर्ण छ।

अनुसन्धानमा आधारित उत्पादनलाई व्यावसायिक संरचनामा रूपान्तरण गर्न इन्जिनियरिङ, सफ्टवेयर विकास, चिकित्सकीय आवश्यकता र बजारको बुझाइ एकै ठाउँमा जोड्नुपर्ने थियो।

यही कारण कम्पनीको स्थापना कुनै एक व्यक्तिको आविष्कारमा मात्र आधारित थिएन। अस्पतालका चिकित्सक, विश्वविद्यालयका अनुसन्धानकर्ता र उद्यमी इन्जिनियरबीचको सहकार्यबाट यसको आधार तयार भएको थियो।

एनजीले आफ्नो अनुभवमा विश्वविद्यालयको प्रयोगशालामा धेरै उपयोगी अनुसन्धान हुने भए पनि सबै अनुसन्धान व्यावसायिक उत्पादनमा रूपान्तरण हुन नसक्ने बताएकी छन्।

अनुसन्धानलाई वास्तविक जीवनमा प्रयोग गर्न सकिने उत्पादनमा बदल्न विश्वविद्यालय, चिकित्सक, लगानीकर्ता र बजारबीच बलियो सम्बन्ध आवश्यक पर्ने उनको धारणा छ।

सुईको सही दिशा देखाउने प्रविधि

हाइक्युराको मुख्य उत्पादन ‘यूएसाइन’ हो। यो कृत्रिम बुद्धिमत्तामा आधारित अल्ट्रासाउन्ड मार्गदर्शन सफ्टवेयर हो। यसको काम चिकित्सकको ठाउँमा उपचार गर्नु होइन, चिकित्सकलाई उपचारको प्रक्रियामा सही निर्णय लिन सहयोग गर्नु हो।

स्पाइनल एनेस्थेसिया वा एपिड्युरल प्रक्रियामा सुई मेरुदण्डको निश्चित स्थानमा पुर्‍याउनुपर्छ। सुईको प्रवेश बिन्दु र कोण गलत भएमा पटक–पटक प्रयास गर्नुपर्ने हुन सक्छ।

यसले बिरामीलाई पीडा, असहजता र सम्भावित जटिलताको जोखिम बढाउन सक्छ। यूएसाइनले अल्ट्रासाउन्डबाट प्राप्त तस्बिरलाई विश्लेषण गरेर मेरुदण्डका महत्त्वपूर्ण संरचना पहिचान गर्छ र चिकित्सकलाई सुई प्रवेश गराउने उपयुक्त स्थान तथा दिशा देखाउँछ।

यसले अल्ट्रासाउन्ड छविमा मेरुदण्डका संरचनालाई स्वचालित रूपमा चिह्न लगाउन, मेरुदण्डको तह गणना गर्न र एपिड्युरल गहिराइ अनुमान गर्न सहयोग गर्छ।

यसरी चिकित्सकले केवल हातले छोएर वा अनुभवका आधारमा स्थान पहिचान गर्नुपर्ने अवस्था कम गर्न सकिन्छ।

कम्पनीको उत्पादनसम्बन्धी विवरणअनुसार यूएसाइन अधिकांश विद्यमान अल्ट्रासाउन्ड मेसिनसँग प्रयोग गर्न मिल्ने गरी बनाइएको छ।

यसको अर्थ अस्पतालले नयाँ र महँगो अल्ट्रासाउन्ड उपकरण खरिद नगरी आफ्नो विद्यमान उपकरणमा सफ्टवेयर जोडेर प्रयोग गर्न सक्ने सम्भावना हुन्छ। यसले प्रविधि अपनाउने लागत घटाउन र अस्पतालमा यसको प्रयोग विस्तार गर्न सहयोग गर्न सक्छ।

यो उत्पादनको महत्त्व प्रविधिको जटिलतामा मात्र छैन। यसले चिकित्सकको काम गर्ने तरिकालाई सहयोग गर्छ।

अल्ट्रासाउन्डको छवि बुझ्न विशेष तालिम आवश्यक पर्ने अवस्थामा कृत्रिम बुद्धिमत्ताले मेरुदण्डका संरचना पहिचान गरेर मार्गदर्शन दिन सक्छ।

त्यसैले यो प्रविधि अनुभवी चिकित्सकको विकल्प होइन, उनीहरूको निर्णय प्रक्रियालाई थप सहयोग गर्ने उपकरणका रूपमा विकास गरिएको हो।

सन् २०१९ मा एनयूएसले सार्वजनिक गरेको अनुसन्धान विवरणअनुसार केके महिला तथा बाल अस्पतालमा सन् २०१६ र २०१७ मा १०० बिरामीमा गरिएको अध्ययनमा ९२ प्रतिशतसम्म सफलता हासिल भएको थियो।

उक्त अध्ययनले यूएसाइनको प्रयोगबाट पहिलो प्रयासमै सुई प्रवेश गराउने सफलता उल्लेखनीय रूपमा बढ्न सक्ने देखाएको थियो। तर यो परिणाम निश्चित अध्ययन समूह र परिस्थितिमा आधारित हो।

सबै अस्पताल, सबै चिकित्सक र सबै प्रकारका बिरामीमा समान नतिजा आउने ग्यारेन्टीका रूपमा बुझ्नु हुँदैन।

सिंगापुरको स्वास्थ्य मन्त्रालयले सन् २०२४ नोभेम्बरमा सार्वजनिक गरेको विवरणमा यूएसाइनले पहिलो प्रयासमै सुई प्रवेश गराउने सफलता दर ७० प्रतिशतबाट ९२ प्रतिशत पुर्‍याउन सहयोग गरेको उल्लेख छ।

मन्त्रालयका अनुसार प्रविधि सिंगापुर जनरल अस्पताल, नेसनल न्युरोसाइन्स इन्स्टिच्युट, नेसनल युनिभर्सिटी अस्पताल र टान टक सेङ अस्पतालमा कार्यान्वयन भइरहेको थियो।

प्रयोगशालाबाट अस्पतालसम्मको यात्रा

स्वास्थ्य प्रविधिमा अनुसन्धान सफल हुनु र अस्पतालमा प्रयोग हुन थाल्नु फरक कुरा हुन्।

कुनै उपकरण वा सफ्टवेयरले प्रयोगशालामा राम्रो नतिजा देखाए पनि वास्तविक बिरामीमा प्रयोग गर्नुअघि यसको सुरक्षा, प्रभावकारिता र चिकित्सकीय उपयोगिता प्रमाणित गर्नुपर्छ। हाइक्युराले पनि यही प्रक्रिया पार गर्नुपर्‍यो।

कम्पनी स्थापना भएपछि सबैभन्दा ठूलो चुनौती प्रविधिलाई व्यावसायिक उत्पादनका रूपमा तयार गर्नु थियो।

सफ्टवेयरको विकास, प्रयोगकर्ता अनुकूल बनावट, अस्पतालको कार्यप्रवाहसँग मिलान, गुणस्तर व्यवस्थापन र नियामकीय स्वीकृतिका लागि आवश्यक दस्तावेज तयार गर्नुपर्ने थियो।

सन् २०१९ मा एनयूएसले सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार हाइक्युरा विश्वविद्यालयको ग्रेजुएट रिसर्च इनोभेसन प्रोग्राम (जीआरआईपी) मा सहभागी भएको थियो। उक्त कार्यक्रममा ९० भन्दा बढी आवेदन परेका थिए।

प्रारम्भिक चरणमा छानिएका १५ टोलीमध्ये हाइक्युरा पनि एक थियो। कम्पनीले त्यतिबेला ५० हजार सिंगापुर डलरको प्रारम्भिक बीज पुँजी सहयोग प्राप्त गरेको थियो।

यस सहयोगले कम्पनीलाई उत्पादनको व्यावसायिक सम्भावना बुझ्न, ग्राहक पहिचान गर्न र बजार प्रवेशको योजना बनाउन सहयोग पुर्‍यायो। एनजीका अनुसार संस्थापक टोली प्राविधिक पृष्ठभूमिको थियो।

उनीहरूसँग उत्पादन बनाउने सीप भए पनि बिक्री, लगानीकर्तासँग प्रस्तुति गर्ने र व्यावसायिक योजना बनाउने अनुभव पर्याप्त थिएन। जीआरआईपी कार्यक्रमले यी पक्षमा मार्गदर्शन उपलब्ध गराएको थियो।

त्यसपछि कम्पनीले अस्पताल र चिकित्सकसँगको सहकार्यलाई प्राथमिकता दियो। केके महिला तथा बाल अस्पताल यसको पहिलो प्रमुख चिकित्सकीय परीक्षणस्थल बन्यो।

राष्ट्रिय स्वास्थ्य नवप्रवर्तन केन्द्र सिंगापुर (एनएचआईसी) बाट प्राप्त अनुदानले क्लिनिकल अध्ययनलाई सहयोग गर्‍यो। यसले प्रविधिको प्रभावकारिता प्रमाणित गर्न र नियामकीय स्वीकृतिका लागि आवश्यक आधार तयार गर्न मद्दत पुर्‍यायो।

एनजीले चिकित्सकीय परीक्षण र नियामकीय स्वीकृतिको प्रक्रियालाई व्यवसायको अनिवार्य चरणका रूपमा लिएकी छन्।

उनको अनुभवमा सबैभन्दा ठूलो चुनौती प्रविधि बनाउनुमात्र होइन, चिकित्सकले वास्तवमै खोजेको समस्या समाधान भएको छ कि छैन र उनीहरू त्यसका लागि रकम तिर्न तयार छन् कि छैनन् भन्ने प्रमाणित गर्नु हो।

कम्पनीले सुरुमा सिंगापुरको बजारमा मात्र निर्भर नभई अन्य देशका चिकित्सकसँग पनि संवाद गर्नुपर्ने आवश्यकता महसुस गर्‍यो।

सिंगापुरको बजार सीमित भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा उत्पादनको उपयोगिता बुझ्न प्रारम्भिक चरणमै चिकित्सकसँग छलफल गर्नु आवश्यक रहेको एनजीको भनाइ छ।

लगानी र नियमनको चुनौती

स्वास्थ्य प्रविधिमा आधारित स्टार्टअपका लागि पुँजी जुटाउनु सामान्य सफ्टवेयर कम्पनीको तुलनामा कठिन हुन सक्छ। कारण, उत्पादन विकासपछि तत्काल बजारमा बिक्री सुरु गर्न सकिँदैन।

चिकित्सकीय परीक्षण, नियामकीय स्वीकृति, गुणस्तर प्रमाणन र अस्पतालमा प्रयोगका लागि लामो समय लाग्छ। यस अवधिमा कम्पनीले कर्मचारी, अनुसन्धान र उत्पादन विकासमा खर्च गरिरहनुपर्छ।

हाइक्युराले पनि यही चुनौती सामना गर्‍यो। एनजीका अनुसार कोभिड-१९ महामारीका कारण कम्पनीको एउटा चिकित्सकीय अध्ययन रोकिएको थियो।

यसले उत्पादनको समयतालिका प्रभावित गर्‍यो। स्टार्टअपका लागि नगद प्रवाह सधैँ चिन्ताको विषय हुने भन्दै उनले लगानीकर्ताबाट प्राप्त सहयोग महत्त्वपूर्ण भएको बताएकी छन्।

स्वास्थ्य प्रविधिको अर्को चुनौती नियमन हो। सामान्य डिजिटल एप बजारमा ल्याउन सकिने प्रक्रियाभन्दा मेडिकल डिभाइस र चिकित्सकीय सफ्टवेयरको स्वीकृति जटिल हुन्छ।

उत्पादनको डिजाइन, विकास, परीक्षण, जोखिम व्यवस्थापन, प्रयोगकर्ताको सुरक्षा र गुणस्तर व्यवस्थापनका प्रमाणित प्रक्रिया आवश्यक पर्छन्।

एनजीका अनुसार यूएसाइनलाई युरोपेली बजारमा प्रवेश गराउन कम्पनीले युरोपेली संघको मेडिकल डिभाइस रेगुलेसनअन्तर्गत सीई मार्क प्राप्त गर्न करिब एक वर्ष लगाएको थियो।

मेडिकल डिभाइस कम्पनीका लागि आईएसओ १३४८५ गुणस्तर व्यवस्थापन प्रणालीको प्रमाणन पनि आवश्यक पर्ने उनले बताएकी छन्। यसले उत्पादन डिजाइनदेखि परीक्षण, निर्माण र दस्तावेजीकरणसम्मका प्रक्रियालाई व्यवस्थित गर्नुपर्ने हुन्छ।

सिंगापुरको स्वास्थ्य विज्ञान प्राधिकरण (एचएसए), युरोपको सीई प्रणाली र अमेरिकाको खाद्य तथा औषधि प्रशासन (एफडीए) जस्ता निकायको नियामकीय व्यवस्था फरक हुन्छ।

एउटा बजारमा स्वीकृति पाएको उत्पादन अर्को बजारमा स्वतः प्रयोग गर्न पाइँदैन। त्यसैले कम्पनीले प्रत्येक बजारको कानुनी र चिकित्सकीय आवश्यकताअनुसार तयारी गर्नुपर्छ।

हाइक्युराका लागि अन्तर्राष्ट्रिय विस्तारको बाटो खुला भए पनि त्यसका लागि उत्पादनको सुरक्षा र प्रभावकारितासम्बन्धी प्रमाण निरन्तर बलियो बनाउनुपर्ने हुन्छ।

चिकित्सकको विश्वास जित्नु, अस्पतालको खरिद प्रक्रिया पार गर्नु र स्वास्थ्य प्रणालीमा उत्पादनलाई नियमित अभ्यासको हिस्सा बनाउनु यसको व्यावसायिक विस्तारका प्रमुख आधार हुन्।

अस्पतालबाट अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्म

हाइक्युराको विस्तारको अर्को चरण यूएसाइनलाई सिंगापुरका अस्पतालभन्दा बाहिर पुर्‍याउनु हो। कम्पनीले आफ्नो प्रविधि अन्य देशका अस्पताल र चिकित्सकसम्म विस्तार गर्ने लक्ष्य राखेको छ।

एनजीले अष्ट्रेलिया, अमेरिका र युरोपेली बजारमा प्रवेशको तयारीबारे पनि उल्लेख गरेकी छन्।

तर अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रवेश गर्न उत्पादनको प्राविधिक क्षमता मात्र पर्याप्त हुँदैन। स्थानीय स्वास्थ्य प्रणाली, अस्पतालको खरिद प्रक्रिया, चिकित्सकको कार्यशैली र नियामकीय स्वीकृतिसँग अनुकूल हुनुपर्छ।

एउटै प्रविधि विभिन्न देशका अस्पतालमा लागू गर्दा प्रशिक्षण र प्राविधिक सहयोग पनि आवश्यक हुन्छ।

हाइक्युराको व्यावसायिक मोडलको एउटा सकारात्मक पक्ष विद्यमान अल्ट्रासाउन्ड उपकरणसँग काम गर्न सक्ने सफ्टवेयर हो।

नयाँ उपकरण खरिद गर्नुपर्ने बाध्यता कम हुँदा अस्पतालका लागि प्रविधि अपनाउने निर्णय सहज हुन सक्छ।

तर यसको प्रभावकारी प्रयोगका लागि चिकित्सकलाई तालिम दिनु, प्रणाली जडान गर्नु र प्रयोगपछि आवश्यक प्राविधिक सहयोग उपलब्ध गराउनु पनि कम्पनीको जिम्मेवारी हुन्छ।

कम्पनीले भविष्यमा यूएसाइनलाई प्रसूति एनेस्थेसियामा मात्र सीमित नराखी बालबालिका र वृद्ध बिरामीमा हुने अन्य स्पाइनल प्रक्रियामा पनि विस्तार गर्ने सम्भावना खोजिरहेको छ।

एनजीले अन्य अस्पतालसँग सहकार्य गरेर बालरोग र वृद्ध बिरामीसँग सम्बन्धित प्रयोगमा काम भइरहेको बताएकी छन्।

सिंगापुरको स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार सन् २०२३ मेदेखि २०२४ सेप्टेम्बरसम्म केके महिला तथा बाल अस्पतालमा औसत करिब २० बिरामीले प्रतिमहिना यूएसाइनको प्रयोगबाट लाभ लिएका थिए।

यो तथ्यांकले प्रविधि अनुसन्धानबाट अस्पतालको नियमित चिकित्सकीय अभ्यासतर्फ अघि बढेको देखाउँछ। मन्त्रालयले सिंगापुरका अन्य प्रमुख अस्पतालमा पनि यसको प्रयोग भइरहेको जनाएको छ।

यसबाट हाइक्युराको व्यवसायको सम्भावना बुझ्न सकिन्छ। कम्पनीले केवल सफ्टवेयर बिक्री गर्नेभन्दा पनि अस्पतालको उपचार प्रक्रियामा उपयोगी हुने चिकित्सकीय प्रविधि उपलब्ध गराउने लक्ष्य राखेको छ।

यसको व्यावसायिक सफलता अस्पतालमा कति व्यापक रूपमा प्रयोग हुन्छ, चिकित्सकले कति विश्वास गर्छन् र अन्य देशका स्वास्थ्य प्रणालीमा कति सहज रूपमा विस्तार गर्न सक्छ भन्नेमा निर्भर हुनेछ।

अनुसन्धानलाई व्यवसाय बनाउने पाठ

हाइक्युराको कथा प्रविधि कम्पनीको सफलताको सामान्य उदाहरणभन्दा फरक छ।

यसले विश्वविद्यालयको अनुसन्धान, अस्पतालको चिकित्सकीय आवश्यकता, इन्जिनियरिङ क्षमता, सरकारी सहयोग र निजी उद्यमशीलता एकै ठाउँमा जोडिँदा नयाँ व्यवसाय कसरी जन्मिन सक्छ भन्ने देखाउँछ।

कम्पनीको सुरुवात कुनै ठूलो बजारको अनुमानबाट भएको थिएन।

चिकित्सकले सामना गरिरहेको वास्तविक समस्या पहिचान गरेर त्यसको प्राविधिक समाधान खोजिएको थियो।

त्यसपछि विश्वविद्यालयको अनुसन्धानलाई व्यावसायिक उत्पादनमा रूपान्तरण गर्ने निर्णय भयो। अस्पतालमा परीक्षण, सरकारी अनुदान, लगानीकर्ता र उद्यमशीलता प्रवर्द्धन कार्यक्रमको सहयोगले कम्पनीलाई अघि बढ्न आधार दियो।

सिंगापुरको राष्ट्रिय स्वास्थ्य नवप्रवर्तन केन्द्रले सन् २०२४ मा सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार सन् २०१४ मा स्थापना भएको उक्त संस्थाले एक दशकमा सार्वजनिक स्वास्थ्य संस्थामा १०० भन्दा बढी नवप्रवर्तन परियोजनालाई सहयोग गरेको थियो।

ती परियोजनाले निजी क्षेत्रबाट करिब ९ करोड सिंगापुर डलर लगानी आकर्षित गरेका थिए। हाइक्युरा पनि अनुसन्धानलाई व्यावसायिक स्वास्थ्य समाधानमा बदल्ने त्यही संरचनाबाट अघि बढेको उदाहरण हो।

यसबाट नेपालजस्ता देशले पनि सिक्न सक्ने पक्ष छन्। नेपालका विश्वविद्यालय, मेडिकल कलेज र अस्पतालमा विभिन्न अनुसन्धान भइरहेका छन्। तर ती अनुसन्धानलाई व्यावसायिक उत्पादनमा बदल्ने संरचना सीमित छ।

अनुसन्धानकर्ताले नयाँ प्रविधि विकास गरे पनि त्यसलाई बजारसम्म पुर्‍याउन लगानी, नियामकीय परामर्श, उद्योगसँगको सहकार्य र व्यावसायिक व्यवस्थापनको अभाव हुन सक्छ।

हाइक्युराको उदाहरणले विश्वविद्यालयको अनुसन्धानलाई व्यवसायमा रूपान्तरण गर्न तीन पक्षको सहकार्य आवश्यक देखाउँछ।

पहिलो, वास्तविक चिकित्सकीय समस्या पहिचान गर्ने अस्पताल र चिकित्सक।

दोस्रो, त्यसको समाधान विकास गर्ने अनुसन्धानकर्ता र इन्जिनियर।

तेस्रो, उत्पादनलाई बजारमा लैजाने लगानीकर्ता, व्यावसायिक नेतृत्व र नियामकीय सहयोग गर्ने संस्था।

यसको अर्को पाठ प्रविधिको व्यावसायिक सफलता केवल नयाँ उपकरण बनाउनुमा निर्भर हुँदैन भन्ने हो।

विद्यमान उपकरणसँग मिल्ने सफ्टवेयर विकास गर्नु, अस्पतालको खर्च घटाउनु, चिकित्सकको काम सहज बनाउनु र बिरामीको अनुभव सुधार गर्नु पनि ठूलो व्यावसायिक अवसर बन्न सक्छ।

हाइक्युराको वास्तविक वित्तीय कारोबार, वार्षिक आम्दानी, नाफा र कम्पनीको मूल्यांकन सार्वजनिक स्रोतमा पर्याप्त रूपमा उपलब्ध छैन। त्यसैले यसलाई अर्बौंको कम्पनी वा ठूलो आम्दानी गर्ने व्यवसायका रूपमा चित्रण गर्न मिल्दैन।

तर अनुसन्धानबाट व्यावसायिक उत्पादनमा रूपान्तरण, अस्पतालमा कार्यान्वयन, नियामकीय स्वीकृति र अन्तर्राष्ट्रिय बजारतर्फको तयारीले यसलाई स्वास्थ्य प्रविधि क्षेत्रको उल्लेखनीय उद्यमशील उदाहरण बनाएको छ।

डा. केलिन एनजीको व्यक्तिगत अनुभवबाट सुरु भएको प्रेरणा, चिकित्सकको अनुसन्धान र इन्जिनियरहरूको प्राविधिक सीपले एउटा नयाँ कम्पनी जन्मायो।

आज हाइक्युरा प्रसव तथा स्पाइनल एनेस्थेसियाको प्रक्रियालाई थप सुरक्षित र सहज बनाउने प्रविधि विकासमा केन्द्रित छ। यसको यात्रा अझै विस्तारकै चरणमा छ।

तर एउटा अनुसन्धानलाई अस्पतालको वास्तविक प्रयोगसम्म पुर्‍याउन सकिन्छ भन्ने प्रमाण यसले प्रस्तुत गरिसकेको छ।

ठूलो व्यवसाय निर्माण गर्न सधैँ नयाँ बजार खोज्नुपर्छ भन्ने छैन।

कहिलेकाहीँ अस्पतालमा चिकित्सकले दैनिक सामना गरिरहेको सानो तर महत्त्वपूर्ण समस्याको समाधान नै अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्म पुग्ने व्यवसायको आधार बन्न सक्छ। हाइक्युराको कथा त्यसैको उदाहरण हो।